Alwer in oarloch sûnder beloftefol striidplan

In dit artikel:

Moderne oorlogvoering lijkt volgens Abe de Vries steeds meer op strategiespellen als Conquer the World, Rise of Nations en Total War: succes hangt minder van frontlinies af dan van het zorgvuldig manipuleren van percepties en economieën. Staten zetten geen zuivere militaire aanvallen meer in als eerste stap, maar proberen tegenstanders financieel uit te putten en bevolking ontevreden te maken — denk aan IMF-leningen aan Joegoslavië in de jaren tachtig, mislukte sancties tegen Rusland of recente pogingen om de Iraanse rial te ondermijnen.

Door economie en armoede te beschadigen ontstaan protesten en chaos; die onrust wordt vervolgens als rechtvaardiging gebruikt voor ingrijpen. Tegelijk creëren betrokkenen simplistische, aansprekende verhalen: het land heeft een ‘regime’, een ‘wrede dictator’ die weg moet. In de praktijk gaat het soms om ontvoeringen, coups, gesaboteerde helikopters, gebombardeerde gebouwen en het moedwillig blootstellen van burgers aan geweld — methodes die in oorlogsspellen ook voorkomen, maar in het echt enorme menselijke kosten eisen. Ook covert-technologieën en geheime communicatiemiddelen spelen een rol; zodra het binnenlands bewustzijn van belegering groeit, reageert de politie vaak hard.

De Vries stelt fundamentele vragen: wanneer is een militaire interventie moreel of juridisch te rechtvaardigen? Maakt het intentie uit als een land zegt ingrijpen vanwege mensenrechten, terwijl economische druk en misleiding de echte motor zijn? En functioneert het internationale recht nog als rem op machtspolitiek, of is het instrumenteel geworden?

Persoonlijke ervaring onderbouwt zijn kritiek: De Vries bezocht oorlogsgebieden in Kroatië, Bosnië, Kosovo en Afghanistan en concludeert cynisch dat oorlog uiteindelijk niets verbetert. Hij sluit met een strakke oproep: maak een einde aan oorlog — game over.