Als jongetje zag Willem (90) Poolse oorlogsvliegers begraven worden in Eastermar. Hun verhaal wordt nu verteld
In dit artikel:
Willem Veenstra (90) stond zaterdag bij de onthulling van een nieuw informatiepaneel dat herinnert aan de Britse Vickers Wellington die op 3 februari 1943 neerstortte ten oosten van Eastermar. Als jongen zag Veenstra twee dagen later hoe Duitse soldaten vier Poolse bemanningsleden met militaire eer begroeven; hij en een vriendje keken stiekem vanuit een droge sloot terwijl saluutschoten om hen heen klonken. Veenstra herinnert zich de gebeurtenis nog scherp en wees bij de keuze van de locatie – langs de zanderige Lange Geestlaan – op weilanden waar volgens hem wrakstukken waren neergekomen.
De Wellington was terug van een bombardement op de haven van Hamburg toen een nachtjager van de Leeuwarder vliegbasis het toestel onderschepte. Vier inzittenden, tussen de 22 en 32 jaar oud, kwamen om het leven. De enige overlevende, de 22‑jarige Poolse piloot, raakte zwaar gewond; een plaatselijke arts behandelde hem maar gaf hem later over aan de Duitsers. De piloot overleefde de oorlog en keerde terug naar Polen. De omgekomen mannen werden in 1962 herbegraven op het Poolse Militaire Ereveld in Breda.
Tot voor kort herinnerde in het dorp vrijwel niets meer aan de crash, afgezien van een oude plaquette bij de kerktoren. Initiatiefnemer Simon Bosma van Dorpsbelang Eastermar, mede geïnspireerd door herdenkingsprojecten rond de berging van oorlogsvliegtuigen bij Holwert, zette de informatievoorziening op. Tijdens de ingebruikname bedankte hij de overleden dorpshistoricus Elle Bosma voor de basisinformatie. Het paneel vertelt nu in detail wat er gebeurde en plaatst de gebeurtenis in de lokale context.
Er zijn nog kleine tastbare resten van de crash: inwoner Syp Swart toonde een stukje aluminium van het toestel, al jaren in gebruik als sleutelhanger bij een bouwkeet. Na toespraken en twee minuten stilte benadrukte Veenstra dat het landschap weinig veranderd is en dat de plek de herinnering levend houdt.